Một số khái niệm đặc thù của thị trường chứng khoán phái sinh

Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) đã tóm tắt một số khái niệm căn bản nhất của phân khúc chứng khoán phái sinh. Vị thế 1 CKPS (position) Vị thế

Sau 2 năm nhận chuyển nhượng từ tay OGC, EVN Finance đã thoái sạch vốn tại OCH
Cổ phiếu chứng khoán tăng tích cực dưới dự dẫn dắt của HCM, VN-index tăng 3,5 điểm nhờ GAS, VIC và VJC
Tasco (HUT) đã chào bán riêng lẻ 50 triệu cổ phiếu, các quỹ thuộc VinaCapital mua 60%

Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) đã tóm tắt một số khái niệm căn bản nhất của phân khúc chứng khoán phái sinh.

Vị thế 1 CKPS (position)

Vị thế 1 CKPS là trạng thái chuyển nhượng và khối lượng CKPS còn hiệu lực mà nhà đầu tư đang nắm giữ ở thời điểm đấy. Trong chuyển nhượng hợp đồng tương lai (HĐTL), địa vị 1 CKPS bao gồm địa vị mua và địa vị phân phối. Nếu nhà đầu tư kỳ vọng giá của tài sản cơ sở (ví dụ chỉ số VN30 Index) sẽ tăng trong tương lai, nhà đầu tư sẽ mua hợp đồng, được gọi là mở địa vị mua hay tham dự địa vị mua (bên mua); ngược lại, nếu nhà đầu tư cho rằng giá của tài sản cơ sở sẽ giảm trong tương lai, nhà đầu tư sẽ phân phối hợp đồng và được gọi là mở địa vị phân phối hay tham dự địa vị phân phối (bên phân phối).

Việc tham dự địa vị hay còn gọi là nắm giữ địa vị là việc nhà đầu tư đang tham dự vào 1 bên của hợp đồng. Nếu nhà đầu tư đặt lệnh chào mua 1 hợp đồng và lệnh này được khớp trên phân khúc, thì nhà đầu tư đấy được coi là đang nắm giữ 1 địa vị mua. Ngược lại, nhà đầu tư đã phân phối 1 hợp đồng được coi là nắm giữ 1 địa vị phân phối.

Vị thế mở 1 CKPS

Vị thế mở 1 CKPS biểu hiện việc nhà đầu tư đang nắm giữ CKPS còn hiệu lực, chưa được thanh lý hoặc tất toán.

Nhà đầu tư mua 1 CKPS được gọi là mở địa vị mua và ngược lại, khi phân phối 1 CKPS được gọi là mở địa vị phân phối.

Ví dụ: Một nhà đầu tư A mua 10 hợp đồng tương lai VN30F1709 đáo hạn tháng 9. Như vậy, việc nhà đầu tư A nắm giữ địa vị hợp đồng từ khi tham dự địa vị cho đến khi đấyng địa vị hoặc đáo hạn được gọi là địa vị mở của CKPS hợp đồng tương lai VN30F1709 .

Vị thế đấyng 1 CKPS

Việc đấyng địa vị (hay còn gọi là chấm dứt địa vị 1 CKPS) được nhà đầu tư thực hiện trong một số trường hợp sau:

– Khi nhà đầu tư không còn nhu cầu tham dự hợp đồng;

– Khi nhà đầu tư có nhu cầu chốt lãi/lỗ;

– Khi nhà đầu tư đang nắm giữ số lượng địa vị vượt quá mức quy định;

– Khi nhà đầu tư không đủ khả năng bổ sung ký quỹ theo đề nghị;

Có 2 trường hợp đấyng địa vị 1 CKPS như sau:

Trường hợp1: Chấm dứt địa vị trước khi HĐTL đáo hạn.

Ví dụ:

Một nhà đầu tư A mua 10 hợp đồng tương lai VN30F1709 đáo hạn tháng 9. Tại thời điểm trước khi đáo hạn, chỉ số đã tăng mạnh và nhà đầu tư dự báo chỉ số VN30 Index khó có thể tăng tiếp hoặc thậm chí có thể đảo chiều giảm điểm, nhà đầu tư A chọn lọc phân phối hết số hợp đồng đã mua để chấm dứt địa vị mua dù một số HĐTL đấy chưa đến thời điểm đáo hạn. Trường hợp này nhà đầu tư A đã thực hiện đấyng địa vị CKPS có mục đích để chốt lời.

Trường hợp 2: Nắm giữ HĐTL đến khi đáo hạn và chi trả hợp đồng.

Ví dụ:

Một nhà đầu tư A mua 10 hợp đồng tương lai VN30F1709 đáo hạn tháng 9. Nhận thấy chỉ số đang trong xu hướng tăng giá, nhà đầu tư A chọn lọc giữ hợp đồng đến khi đáo hạn.

Tại thời điểm đáo hạn hợp đồng vào tháng 9, nhà đầu tư A thực hiện phân phối hợp đồng để chấm dứt địa vị mua và chi trả hợp đồng. Trong trường hợp này nhà đầu tư A đã nắm giữ HĐTL đến khi đáo hạn.

Vị thế ròng 1 CKPS ở 1 thời điểm (net position)

Vị thế ròng 1 CKPS ở 1 thời điểm được xác định bằng chênh lệch giữa địa vị mua đã mở và địa vị phân phối đã mở của CKPS đấy ở cộng 1 thời điểm, theo qui định một số địa vị đối ứng (địa vị mua – địa vị phân phối) của cộng 1 HĐTL có cộng thời điểm đáo hạn trên cộng 1 tài khoản chuyển nhượng được tự động đối trừ có nhau để xác định địa vị ròng HĐTL trong tài khoản chuyển nhượng đấy.

Giới hạn địa vị 1 CKPS (position limit)

Giới hạn địa vị 1 CKPS là địa vị ròng tối đa của CKPS đấy, hoặc của CKPS đấy và một số CKPS khác dựa trên cộng 1 tài sản cơ sở mà nhà đầu tư được quyền nắm giữ ở 1 thời điểm.

Giới hạn địa vị được đặt ra nhằm ngăn ngừa việc 1 cá nhân hoặc tổ chức có thể nắm giữ số lượng hợp đồng quá lớn, qua đấy gây ảnh hưởng đáng kể lên chuyển nhượng của CKPS. Việc sử dụng giới hạn địa vị sẽ giúp duy trì phân khúc ổn định và công bằng, qua đấy chắc chắn ích lợi của một số nhà đầu tư khi tham dự chuyển nhượng CKPS.

Khối lượng mở (OI) của CKPS ở 1 thời điểm

Là số lượng HĐTL đang ở địa vị mở ở 1 thời điểm nhất định. OI thường bị nhầm lẫn có khối lượng chuyển nhượng, nhưng đấy là hai khái niệm khác nhau. Đối có mỗi người phân phối hợp đồng tương lai sẽ có 1 người mua tương ứng. Để tạo ra 1 chuyển nhượng hợp đồng tương lai mới cần có cả người mua và người phân phối mới. Do đấy, OI là tổng khối lượng hợp đồng của 1 bên chuyển nhượng hợp đồng chứ không phải tổng của cả 2 bên.

OI là chỉ báo rất quan trọng đối có nhà đầu tư khi tham dự chuyển nhượng hợp đồng phái sinh, giá trị OI càng cao có nghĩa là nhiều nhà đầu tư quan tâm đến hợp đồng đấy. Thông thường, một số kỳ hạn gần thị thường có OI cao và gần đến ngày đáo hạn của hợp đồng thì chỉ số OI càng giảm dần, do một số nhà đầu tư có xu hướng tất toán hợp đồng trước ngày đáo hạn.

Ví dụ: phân biệt giữa khối lượng mở (OI) có khối lượng chuyển nhượng (VOL)

Theo ví dụ trên ngày 23/8, OI của toàn phân khúc là 12 trong khi khối lượng chuyển nhượng là 3.

Tháng đáo hạn

Là tháng mà HĐTL hết hạn và được tất toán.

Đối có HĐTL chỉ số cổ phiếu được niêm yết theo một số bộ mã hợp đồng, mỗi mã hợp đồng tương ứng có 1 tháng đáo hạn. Bộ mã hợp đồng được niêm yết chuẩn bị có một số tháng đáo hạn là tháng giai đoạn này, tháng kế tiếp và 2 tháng cuối quý gần nhất (tháng cuối quý là một số tháng: tháng 3, tháng 6, tháng 9 và tháng 12)

Ví dụ: Tại thời điểm tháng 9-2017, Sở GDCK Hà Nội niêm yết bộ mã HĐTL chỉ số VN30 có một số tháng đáo hạn như sau:

Thị trường chứng khoán phái sinh: Cuộc chơi lớn đã bắt đầu

Bạn đang xem chuyên mục thi truong chung khoan của CTT.EDU.VN

Nguồn tin ở https://giakhanhland.vn/tin-tuc-bat-dong-san/

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: 0