Cái bóng của lợi nhuận ngân hàng 2018 quá lớn?

Các ngân hàng thương mại Việt Nam đang đứng trước cái bóng của kỷ lục lợi nhuận năm 2018... Năm 2018 chỉ còn hơn 1 tháng. Thời điểm này, các doanh n

Thanh khoản hệ thống ngân hàng đột ngột cần hỗ trợ
Phương pháp giúp doanh nghiệp giải cơn khát vốn
BIDV lãi trước thuế hơn 9.600 tỷ đồng trong năm 2018

Các ngân hàng thương mại Việt Nam đang đứng trước cái bóng của kỷ lục lợi nhuận năm 2018…

Năm 2018 chỉ còn hơn 1 tháng. Thời điểm này, các doanh nghiệp nhìn chung cũng như các ngân hàng thương mại nói riêng đã phải định hình dần kế hoạch, chỉ tiêu kinh doanh năm tới.

Phải đến cuối tháng 1/2019 mới vào mùa ra mắt kết quả kinh doanh năm nay. Nhưng khi này có thể khẳng định: 2018 là năm nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam đạt kỷ lục lợi nhuận trong lịch sử.

Điểm quan tâm còn lại: liệu lợi nhuận các nhà băng nhìn chung đã đi vào vùng đỉnh hay chưa, kết quả 2018 có tạo nên cái bóng quá lớn cho năm 2019 soi vào?

Quan điểm của “Tây”, sức ép ở “Ta”

Hơn ba năm trước, VnEconomy từng thảo luận có lãnh đạo đẳng cấp của Ngân hàng Quốc Tế (VIB). Khi đấy, quan điểm của cổ đông chiến lược nước ngoài (Commonwealth Bank of Australia – CBA) được đồng thuận, nhấn mạnh đến các bước đi chậm lại trong các chỉ tiêu tăng trưởng, tập trung củng cố nền móng bằng tăng thêm trích lập dự phòng, xử lý nợ xấu, nâng cao hệ số an toàn vốn…

Sau các năm củng cố đấy, đến nay VIB có các kỳ cập nhật kết quả kinh doanh có tăng trưởng, đặc thù về lợi nhuận, tính bằng lần. Dù vậy, đảm bảo và thận trọng vẫn là quan điểm ưu tiên ở đấy.

Một tổng giám đốc kỳ cựu trong ngành cũng chia sẻ về cuộc chia tay cổ đông ngoại ở 1 ngân hàng thương mại khác. Nguyên do chia tay, tựu trung vẫn từ khác biệt trong quan điểm.

Theo vị lãnh đạo này, có các ngân hàng nước ngoài, các định chế tài chính nước ngoài trở thành cổ đông lớn, cổ đông chiến lược ở ngân hàng Việt, đa số họ có quan điểm hướng đến các bước tăng trưởng vừa phải, cỡ 5 – 7% tăng trưởng lợi nhuận mỗi năm đã là rất thành công. Họ đề cao sự đảm bảo và chiều sâu các nhân tố nền móng, e ngại các bước tăng trưởng nóng tiềm ẩn rủi ro.

Trong khi đấy, ở nhiều ngân hàng Việt, mục tiêu tăng trưởng lợi nhuận thường đặt ra ở mức độ hai con số, phổ biến cỡ “phải” 15 – 20% mỗi năm, thậm chí cao hơn.

Khác biệt lớn về chỉ tiêu, dẫn tới chiến lược và bước đi không hợp nhau, thậm chí dẫn đến xung đột quan điểm, mà mối quan hệ giữa cổ đông chiến lược nước ngoài có cổ đông lớn trong nước ở 1 số ngân hàng thương mại trước đấy thiếu bền chặt, và có các cuộc chia tay…

Ngay cả ở thành viên có cổ đông nội chi phối lớn, lợi nhuận không ngừng nghỉ tạo kỷ lục mới hai năm qua, nhưng đề nghị và sức ép tăng trưởng cao vẫn thường trực. Lãnh đạo đẳng cấp ở đấy cho biết, đầu năm nay họ chuẩn bị đặt chỉ tiêu lợi nhuận tăng trưởng chỉ dao động 10%, nhưng cuối cộng vẫn phải nới lên trên 20% để trình cổ đông.

Khi đấy, vị lãnh đạo trên chia sẻ: “Sau khi vận hành xong nhiều đề án quan trọng, đặc thù xử lý gọn và vượt trước thời hạn về nợ xấu, chúng tôi không ngại sức ép lợi nhuận. Nhưng vẫn phải thận trọng. Vì vậy ban đầu chỉ tính toán dao động 10% tăng trưởng lợi nhuận năm nay thôi. Thế nhưng cũng có ý kiến băn khoăn. Chẳng lẽ lại thấp vậy, rồi so có các ngân hàng khác. Cổ đông người ta cũng đòi hỏi tăng trưởng cao, không lẽ tiềm năng và nội lực của mình chỉ đến vậy… Nên rồi cũng nâng chỉ tiêu lên”.

Thực tế đang diễn ra. Dù còn hơn 1 tháng nữa mới hết năm, nhưng đảm bảo nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam sẽ có năm 2018 có lợi nhuận tiếp tục bùng nổ, có các kỷ lục mới và nhiều mức tăng trưởng trên 20%, thậm chí 30 – 50%.

Nhưng, tốc độ đấy có tiếp tục duy trì được trong năm 2019 hay không?

Không thể “khập khiễng” mãi

Không phải đến 2019, sức ép lợi nhuận đã nặng lên trong năm 2018 rồi. Bất thành văn, cũng đã có hiện tượng 1 số ngân hàng phòng thân bằng giấu bớt lãi từ trong năm 2017.

Tình huống đặt ra, họ để bớt lãi ở trích lập dự phòng, ở 1 số khoản mục phải thu mà chưa hạch toán vào lợi nhuận. Một mặt để dành cho năm tới, mặt khác hạn chế mức lãi năm nay cao mà tạo tham chiếu lớn sức ép cho tăng trưởng năm sau.

Áp lực cũng đã biểu hiện rõ trong năm 2018. Báo cáo tài chính 1 số ngân hàng thương mại đã cho thấy, quý 3/2018 tốc độ tăng trưởng lợi nhuận đã thấp hơn so có cộng kỳ 2017, thậm chí giảm nếu so sánh riêng quý.

Trùng hợp, quý 3/2018 cũng là quý Thứ nhất các nhà băng chịu ảnh hưởng từ chủ trương siết lại tăng trưởng tín dụng mà Ngân hàng Nhà nước đưa ra, có thực ở đa số các thành viên không được nới như các năm trước.

Chủ trương đấy chuẩn bị sẽ nối tiếp trong 2019. Có thể lường trước năm tới sẽ rất hạn chế các trường hợp có tăng trưởng tín dụng từ 20%, và dĩ nhiên càng rất khó để thấy tốc độ cỡ 25 – 40% như trước đấy.

Tín dụng cũng chính là 1 chỉ tiêu điển hình trong sự “khập khiễng” có sức ép tăng trưởng lợi nhuận.

Trong 1 lần thảo luận giữa năm nay, lãnh đạo đẳng cấp Ngân hàng Quân đội (MB) từng đặt ra so sánh. Có thể nói so sánh này có tính chọn lọc cho triển vọng và kỳ vọng lợi nhuận các ngân hàng thương mại nhìn chung trong tương lai, nói là sức ép cũng được.

Đó là: tạm tính tham số chung cho 1 ngân hàng lẽ thường, trong điều kiện lẽ thường, tăng trưởng huy động cỡ 15 – 17%/năm, tăng trưởng tín dụng cỡ 14 – 16%/năm, tăng trưởng tổng tài sản cỡ 15 – 20%/năm, vốn tăng 7 – 10% hoặc thậm chí không tăng được, trong khi tăng trưởng lợi nhuận hai năm vừa qua 30 – 40 – 50%/năm.

Những cân đối đấy “khập khiễng” lớn có tăng trưởng lợi nhuận.

Hai năm qua có các đấyng góp đột biến ở nhiều thành viên từ lương dịch vụ bảo hiểm, thu hồi nợ xấu, tăng thu dịch vụ, lãi biên cải thiện, mật độ giá thành trên lương giảm xuống do tiết giảm giá thành vận hành, thậm chí từ thoái vốn hoặc phân phối doanh nghiệp con…

Những khoản mục trên đang đi vào ổn định, bớt mức độ đột biến và bất thường. “Khập khiễng” có tăng trưởng lợi nhuận cao theo đấy chẳng thể kéo dài mãi. Trong khi có kỷ lục chuẩn bị đạt được, lợi nhuận năm 2018 sẽ tạo 1 cái bóng tham chiếu lớn cho tăng trưởng năm sau.

Tất nhiên, có các nhà băng, lợi nhuận không có đỉnh. Họ vẫn có chỉ tiêu tăng thêm tín dụng năm tới, có hướng dịch chuyển đấyng góp của các mảng dịch vụ, có sự nổi lên của ngân hàng số dù chưa mở rộng có đa số, tùy thuộc vào nỗ lực và kết quả xử lý nợ xấu để hoàn nhập lãi… Và bao trùm vẫn tùy thuộc triển vọng kinh tế vĩ mô, môi trường địa cầu.

Còn cụ thể, phân khúc phải chờ đến tháng 4/2019, mùa đại hội đồng cổ đông để nhận các bản kế hoạch chi tiết.

Điểm chung có thể thấy trước khi này, như trên, đấy chuẩn bị sẽ là các bản kế hoạch thận trọng.

Lợi nhuận quý 3 sụt giảm ở nhiều ngân hàng

Bạn đang xem chuyên mục tai chinh ngan hang của CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: