Cuộc đua Basel II của ngân hàng Việt: Ai dẫn đầu, ai tụt hậu?

Từ năm 2014 NHNN đã chọn 10 ngân hàng lớn nhất vào danh sách thí điểm ứng dụng Basel II, và đầu năm nay tiếp tục thẩm định, xác nhận thêm 7 thành viê

Dự trữ ngoại hối: Kỷ lục nhưng đừng chủ quan!
Lãi suất liên ngân hàng giảm mạnh
Mua vàng ngày Thần Tài như thế nào để tránh rủi ro, thua lỗ?

Từ năm 2014 NHNN đã chọn 10 ngân hàng lớn nhất vào danh sách thí điểm ứng dụng Basel II, và đầu năm nay tiếp tục thẩm định, xác nhận thêm 7 thành viên để triển khai sớm ngay trong năm 2019…

Basel là 1 trong một số chuẩn mực quản trị rủi ro được ứng dụng ở đa số một số ngân hàng thương mại danh tiếng trên địa cầu từ nhiều năm qua. Tại Việt Nam, từ năm 2017 trở về trước, khái niệm Basel II còn khá xa lạ, nhưng từ cuối năm 2018 đến nay nó đã phát triển thành quen thuộc hơn có phân khúc.

Sự quen thuộc ấy là kết quả của việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) từ một sốh đây 6 năm đã giao cho 10 ngân hàng ứng dụng thí điểm Basel II về an toàn vốn (trụ cột thứ nhất của Basel II) – mà sau đây đến cuối năm 2016 được cụ thể hóa ở Thông tư số 41/2016/TT-NHNN (Thông tư 41). 10 cái tên được chọn để thí điểm là một số ngân hàng lớn nhất khi bấy giờ, bao gồm Vietcombank, BIDV, VietinBank, Sacombank, MB, Techcombank, ACB, VIB, Maritime Bank (MSB) và VPBank.

Để ứng dụng Basel II, một số ngân hàng buộc phải dự tính kỹ lưỡng và tăng cường đầu tư cả về nhân lực, công nghệ lẫn giá thành làm việc để chuẩn hóa về quản trị rủi ro theo đúng chuẩn quốc tế – vốn khắt khe hơn nhiều so có nguyên tắc của Việt Nam. Áp dụng nguyên tắc này, hệ số an toàn vốn (CAR) của một số ngân hàng có thể giảm đi dao động 1,5 cho đến 3 điểm phần trăm, tức CAR giai đoạn này từ 10-11% trở lên thì theo chuẩn mới mới có thể đạt trên 8% – là mức tối thiểu theo đề nghị.

Đến cuối tháng 11 năm 2018, hai ngân danh tiếng tiên trong danh sách một số nhà băng được chọn lọc đã được NHNN chấp thuận ứng dụng thông tư 41 sớm, đây là Vietcombank và VIB. Tại thời điểm đây, lãnh đạo NHNN cho biết sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho một số ngân hàng cung cấp Basel II sớm trong việc tăng trưởng tín dụng và mở rộng mạng lưới.

Động thái của NHNN đã tiếp thêm sức mạnh cho một số ngân hàng còn lại. Vào đầu năm nay, NHNN tiếp tục thẩm định và xác nhận thêm 7 thành viên mới triển khai thành công Basel II ngay trong năm 2019, trước thời hạn quy định 2020. Hai trong số đây là OCB và TPBank đã được chấp thuận ứng dụng sớm trong đây OCB ngay từ đầu năm 2019 còn TPBank là từ đầu tháng 5.

Đến tháng 4 vừa qua, thêm 3 ngân hàng đã cộng được NHNN chấp thuận cho ứng dụng Thông tư 41 đây là ACB, VPBank và MB. Mới đây, có thêm Techcombank lọt vào danh sách được chấp thuận ứng dụng sớm kể từ ngày 1/7 tới.

Như vậy đến thời điểm này, đã có 8 trong số 17 ngân hàng chạm đến Basel II, trong đây có 6/10 ngân hàng được chọn ban đầu.

Được biết, trong số 10 ngân hàng thí điểm, cuối năm ngoái đã có 1 trường hợp xin rút khỏi danh sách, tức là không ứng dụng sớm nữa mà sẽ ứng dụng theo đúng công đoạn của Thông tư 41 là năm 2020. Còn 1 trong 3 trong ngân hàng còn lại chưa ứng dụng có MSB, trong 1 cuộc thảo luận có người viết mới đây, Tổng giám đốc ngân hàng là ông Huỳnh Bửu Quang cho biết nhà băng này đã đã đi vào làm việc đầy đủ quy trình và cũng đã trình lên NHNN, ngân hàng đang hi vọng sẽ sớm được cơ quan quản lý chấp thuận.

Trong số 3 ngân hàng thương mại cổ phần Nhà nước thuộc nhóm 10, Vietcombank đã giữ vai trò tiên phong và đang “hưởng quả ngọt” về tín dụng, nhưng còn BIDV và VietinBank thì vô cộng nan giải. Hiện CAR của hai nhà băng này đều dưới 10% và sức ép tăng vốn thì không ngừng đè nặng. VietinBank đã hết “room” để phân phối cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài trong khi BIDV cũng chưa đã đi vào làm việc việc phân phối vốn cho đối tác của Hàn Quốc là Hana KEB vốn đã rậm rịch suốt mấy năm qua. Thứ chờ mong gần nhất của hai ngân hàng đây là tăng được nguồn vốn điều lệ thông qua giữ lại cổ tức, nhưng điều này cũng chưa được quyết vì còn vướng rào cản từ phía cổ đông Nhà nước còn chưa gật đầu cho dù cả lãnh đạo 2 ngân hàng lẫn NHNN đã nhiều lần kiến nghị.

Có ý kiến cho rằng, việc gặp khó tăng vốn ở 2 ngân hàng lớn nhất sẽ làm “vỡ kế hoạch” cán đích thực hiện an toàn vốn theo Basel II của NHNN. Thế nên NHNN có xu hướng mở rộng thêm đối tượng chưa phải ứng dụng Thông tư 41, được đề cập trong Dự thảo Thông tư quy định một số giới hạn, mật độ bảo đảm an toàn trong làm việc của ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đang được NHNN đưa ra lấy ý kiến.

Cụ thể, 1 trong một số nội dung quan trọng là dự thảo có ngoài một số ngân hàng được đặt vào diện kiểm soát độc đáo, 1 số ngân hàng chưa cung cấp quy định mật độ an toàn vốn cũng sẽ chưa phải ứng dụng quy định của Thông tư 41, nhưng Thống đốc NHNN sẽ chọn lọc đối có từng trường hợp cụ thể. Tức là theo tinh thần của dự thảo này thì NHNN sẽ “chiếu cố” cho 1 số ngân hàng chưa thể ứng dụng được mật độ an toàn vốn theo Thông tư 41 vào đầu năm 2020, mà trước mắt có thể nhìn thấy một số ngân hàng chưa thể cung cấp được, trong đây có một số “ông lớn” của ngành.

Đứng trước dự thảo này, nhiều chuyên gia cho rằng Basel II đã là chuẩn mực được một số ngân hàng địa cầu ứng dụng từ rất lâu, hiện đang dự tính đã đi vào làm việc Basel III, Việt Nam đến nay mới ứng dụng đã là muộn, nếu tiếp tục hoãn thì sẽ thành…hoãn mãi, không chỉ có vậy, nó còn làm ảnh hưởng đến một số ngân hàng khác, là không công bằng có một số ngân hàng đã nỗ lực cung cấp.

Thậm chí theo TS. Phan Minh Ngọc, có một số ngân hàng không đạt mốc đầu năm 2020 và một số cái mốc sau đây theo quy định, thì NHNN cần mạnh tay “xử lý”, có thể bằng một sốh hạn chế tăng trưởng tín dụng tối đa, thậm chí kỷ luật ban lãnh đạo ngân hàng, đặt dưới diện kiểm soát độc đáo có công đoạn chặt chẽ và nghiêm khắc thực hiện cho bằng được chuẩn mực Basel II. Làm được bởi thế sẽ vừa không một số bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và sự an toàn, phát triển của hệ thống, mà còn bảo đảm được sự công bằng có một số nhà băng đã gắng sức và thành công trước/đúng hạn. Động thái xử lý quyết liệt, nghiêm khắc như đề xuất bên trên của NHNN sẽ còn có tác dụng rất quan trọng là thu hẹp dao động một sốh quá lớn trong chuẩn mực làm việc của hệ thống ngân hàng Việt Nam có khu vực và địa cầu, xóa đi hình ảnh lạc lõng, tụt hậu của ngân hàng Việt Nam trong con mắt ngoại khu.

Thêm Techcombank được chấp thuận ứng dụng chuẩn Basel II sớm

Bạn đang xem chuyên mục tai chinh ngan hang của CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: