Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ có thành “cuộc chơi tay đôi”?

Sau khi cuộc đàm phán nhằm sửa đổi Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) giữa Mỹ và Canada kết thúc mà không đạt thỏa thuận nào. Tổng thống Mỹ D

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng: 50% sim rác thu hồi của Viettel
Phát triển kinh tế tư nhân: Cần gắn kết cả 3 trụ cột kinh tế
Chủ tịch SCIC “than” Bộ ngành, địa phương không muốn bàn giao doanh nghiệp

Sau khi cuộc đàm phán nhằm sửa đổi Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) giữa Mỹ và Canada kết thúc mà không đạt thỏa thuận nào.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lên tiếng đe doạ sẽ gạt Canada ra khỏi Hiệp định NAFTA mới. Với việc từng rút Mỹ khỏi nhiều thoả thuận đa phương quan trọng hơn nhiều so có NAFTA, dư luận đang đặt câu hỏi liệu lời đe doạ của ông Donald Trump có trở thành hiện thực, để đưa NAFTA thành 1 “cuộc chơi” chỉ còn Mỹ và Mexico?

Lý do mà ông Donald Trump đưa ra là nếu Mỹ không có được thoả thuận công bằng sau hàng chục năm “bị chèn ép”, thì Canada sẽ bị gạt ra ngoài. Những lời đe doạ cứng rắn của Tổng thống Mỹ Donald Trump được đưa ra sau khi Mỹ và Canada không đạt được thoả thuận trong cuộc đàm phán do bất đồng về Chương 19. Chương này quy định các tranh chấp thương mại liên quan đến chống phân phối phá giá sẽ được giải quyết bởi 1 hội đồng độc lập thay vì tòa án trong nước.

Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ có thành “cuộc chơi tay đôi”? - Ảnh 1.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lên tiếng đe doạ sẽ gạt Canada ra khỏi Hiệp định NAFTA mới. (Ảnh: Financial Post)

Phía Mỹ muốn bỏ quy định này bởi các quy định về chống phân phối phá giá được xem như “người bảo hộ” của các ngành công nghiệp như gỗ xẻ và thép. Trong khi đây, phía Canada muốn ngăn chặn việc Mỹ sử dụng các quy định về chống phân phối phá giá và nguồn gốc an ninh để áp thuế có các mặt hàng của Canada. Việc Mỹ áp thuế địa cầu đã từng chứng kiến qua hành động tăng thuế lên 10% và 25% có mặt hàng nhôm và thép của Mỹ gần đây.

Về mặt pháp lý, ông Donald Trump có thể thực hiện lời đe dọa của mình. Nhưng về mặt chính trị, đây đảm bảo sẽ là 1 bước đi không tiện lợi. Lợi ích kinh tế cũng là nhân tố mà Mỹ sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng nếu muốn xúc tiến 1 thỏa thuận NAFTA không có Canada, và Quốc hội Mỹ hiểu rất rõ điều đây.

Trong 25 năm tồn ở, có các quy định loại bỏ đa số thuế quan giữa Mỹ – Canada – Mexico, NAFTA đã góp phần định hướng lại hoàn toàn các lĩnh vực sản xuất của cả 3 quốc gia, và các lĩnh vực sản xuất của Mỹ và Canada đã được “tích hợp” có nhau ở mức độ nghiêm ngặt hơn bất cứ quốc gia nào trên địa cầu. Canada hiện là phân khúc xuất khẩu số 1 của hơn 33 tiểu bang của Mỹ trong năm 2016, bao gồm các bang phía Bắc như Georgia, Alabama, Pennsylvania, Iowa và Tennessee – và đây cũng là các bang mà ông Donald Trump đã giành chiến thắng trước bà Hillary Clinton trong cuộc bầu cử hồi năm 2016.

Hiện ở Canada là 1 trong các đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ, đặc thù là trong lĩnh vực xế hộp. Nếu ông Donald Trump thực sự loại bỏ Canada khỏi NAFTA và áp mức thuế 25% đối có xế hộp sản xuất ở Canada, đây sẽ là chọn lọc tác động tiêu cực tới cả các nhà sản xuất và người tiêu dùng Mỹ. Và điều quan trọng là có bất kỳ phiên bản NAFTA mới nào, việc hội đủ cả 3 quốc gia Bắc Mỹ mới có thể tạo nên sức tranh đua cho toàn khu vực trước các nhà sản xuất châu Á và châu Âu.

Bởi vậy, nhiều thành viên Quốc hội Mỹ đã lên tiếng rằng họ sẽ không thông qua bất cứ thỏa thuận mới nào nếu không có sự xuất hiện của Canada. Vậy là Canada có thêm 1 “đồng minh bất ngờ” trong đàm phán có Mỹ. Nếu ông Donald Trump trình lên Quốc hội 1 thỏa thuận chỉ có Mỹ và Mexico, ông sẽ cần có ít nhất 60 phiếu thông qua của Thượng viên – 1 con số được phân tách là rất khó có thể đạt được.

Ông Donald Trump đã thông báo có Quốc hội Mỹ ông có kế hoạch ký thỏa thuận NAFTA mới trong vòng 90 ngày kể từ ngày 31/8 đến ngày kết thúc đàm phán có Canada. Về mặt tiêu chuẩn, ông Donald Trump sẽ có 30 ngày để trình lên Quốc hội 1 thỏa thuận sơ bộ. Trong dao động thời gian này, Mỹ và Mexico vẫn có thể chào đâyn Canada quay trở lại vào bất cứ khi nào. Đây chính là thời cơ để Washington và Ottawa nỗ lực giải quyết các bất đồng còn tồn đọng để có thể đi tới 1 NAFTA sửa đổi giữa ba bên, thay vì để NAFTA trở thành cuộc chơi của riêng Mỹ và Mexico.

“Hé lộ” mặt trái của các hiệp định thương mại

Bạn đang xem chuyên mục Kinh Te VI Mo Dau Tu ở CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: