Lương tối thiểu tăng nhanh nhưng nhiều người lao động vẫn không đủ sống

Nghiên cứu của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho thấy mức thu nhập tối thiểu vùng ứng dụng cho khu vực công ty thấp hơn rất nhiều so có nhu cầu số

TS. Nguyễn Đình Cung: Vẫn còn những cơ chế “xua đuổi” khoa học công nghệ ra khỏi nền kinh tế!
Thủ tướng chủ trì hội nghị toàn quốc về logistics
Những điều kiện ‘trói buộc’ doanh nghiệp – Bài 1: Xuất khẩu gạo

Nghiên cứu của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho thấy mức thu nhập tối thiểu vùng ứng dụng cho khu vực công ty thấp hơn rất nhiều so có nhu cầu sống tối thiểu của 1 người lao động.

Hệ thống tiền thu nhập tối thiểu của Việt Nam được đưa vào thực hiện từ năm 2006. Kể từ năm 2011, tiền thu nhập tối thiểu được chia theo bốn vùng. Theo đây, thu nhập tối thiểu vùng ứng dụng có người lao động trong công ty, liên hợp tác xã, hợp tác xã, tổ hợp tác, trang trại, hộ gia đình, vá nhân và các cơ quan, tổ chức sử dụng lao động theo hợp đồng lao động.

Bên cạnh đây, công chức – viên chức, người lao động trong các cơ quan Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội và các hội được ngân sách Nhà nước hỗ trợ thì sẽ có mức thu nhập tối thiểu chung hay còn gọi là thu nhập cơ sở.

Tốc độ tăng thu nhập khá cao

Theo Báo cáo “Tiền thu nhập tối thiểu ở Việt Nam” của Viện tìm hiểu Kinh tế và Chính sách (VEPR), tốc độ tăng thu nhập tối thiểu chung và thu nhập tối thiểu vùng tương đối cao.

Cụ thể, trong hai thập kỷ qua, tốc độ tăng thu nhập cở sở hàng năm trung bình đạt gần 19%. Tuy nhiên, các năm gần đây, tốc độ này giảm xuống dưới 10%.

Lương tối thiểu tăng nhanh nhưng nhiều người lao động vẫn không đủ sống - Ảnh 1.

Tốc độ tăng tiền thu nhập tối thiểu vùng, chỉ số giá, và GDP (%) (Nguồn: VEPR)

Với thu nhập tối thiểu vùng, tốc độ tăng thu nhập GĐ 2009 – 2016 cao hơn nhiều so có tốc độ tăng thêm CPI và tốc độ tăng trưởng kinh tế. Tại cả 4 vùng, tốc độ tăng thu nhập tối thiểu đều đạt mức trên 20%. Tốc độ tăng tiền thu nhập tối thiểu vùng bình quân cao hơn gần 4 lần so có tốc độ tăng GDP và cao hơn 3 lần so có tốc độ tăng chỉ số giá.

Năm nay, thu nhập tối thiểu vùng tiếp tục tăng, mức thu nhập mới cao hơn mức cũ dao động 180.000 – 230.000 đồng/tháng.

Lương tối thiểu tăng nhanh hơn năng suất

Bên cạnh đây, tốc độ tăng thu nhập tối thiểu còn cao hơn tốc độ tăng năng suất lao động. Kể từ 2012 tới nay, dao động cách giữa tốc độ tăng thu nhập tối thiểu và tăng trưởng năng suất lao động của cả ba khu vực công ty nhà nước, công ty tư nhân trong nước, và công ty FDI càng ngày càng dãn rộng theo thời gian.

Mức tăng không đồng bộ giữa thu nhập tối thiểu và năng suất lao động không chỉ là mối đe dọa có tăng trưởng việc làm mà còn có năng lực tranh đua của các công ty, đặc trưng đối có các ngành công nghiệp thâm dụng lao động như dệt may, da giày, sản xuất linh kiện điện tử.

“Xu hướng này không giống các quốc gia khác như Thái Lan, Indonesia. Khoảng cách giữa tăng trưởng thu nhập tối thiểu và tăng trưởng năng suất lao động ở Việt Nam đã dãn rộng nhanh hơn các quốc gia khác”, TS Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng VEPR nói.

Lương tối thiểu chưa cung cấp được nhu cầu sống tối thiểu

Báo cáo cho biết trong GĐ 2010-2011, khi chỉ số giá tăng cao, mức thu nhập tối thiểu vùng chỉ cung cấp dao động 47% nhu cầu tối thiểu của người lao động. Đến năm 2015, nhờ vào tốc độ tăng nhanh của tiền thu nhập tối thiểu, mức cung cấp này đã tăng và đạt 80% (Viện Khoa học Lao động và Xã hội, 2015).

Nghiên cứu của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho thấy mức thu nhập tối thiểu vùng ứng dụng cho khu vực công ty thấp hơn rất nhiều so có nhu cầu sống tối thiểu của 1 người lao động.

Theo đánh giá của Schmillen và Packard (2016), hộ gia đình có 1 lao động nhận thu nhập bằng mức thu nhập tối thiểu và có ít nhất ba thành viên tùy thuộc sẽ thuộc nhóm hộ nghèo. Tuy nhiên, hộ gia đình trung bình điển hình ở Việt Nam (gồm hai lao động và hai thành viên tùy thuộc) nằm trong nhóm hộ gia đình có lao động nhận thu nhập tối thiểu thường không thuộc nhóm hộ nghèo.

Hơn nữa, 1 đa số người lao động nhận mức tiền thu nhập/tiền công tháng thấp hơn thu nhập tối thiểu theo quy định. Điều này là do các công ty vẫn chưa tuân thủ quy định 1 cách nghiêm ngặt. Đặc biệt, có hơn 18 triệu lao động phi chính thức, thu nhập tối thiểu sẽ không phát huy vai trò chắc chắn mức sống tối thiểu cho họ.

Chính sách thu nhập tối thiểu có gì cần lưu ý?

Từ các nhận định trên, VEPR đã đưa ra 1 số lưu ý có chính sách bán hàng thu nhập tối thiểu.

Thứ nhất, chính sách bán hàng cần có sự tham dự của các nhà tìm hiểu chính sách bán hàng để nêu ý kiến trên quan điểm trung lập. Để chắc chắn ích lợi của người lao động, thu nhập tối thiểu cần được quy định thêm theo giờ hoặc ít nhất theo ngày.

Thứ hai, thu nhập tối thiểu chung và thu nhập tối thiểu vùng cần được thống nhất. Việc tinh giảm bộ máy Nhà nước và cắt giảm các khoản chi tiêu công không cần thiết là đề nghị cấp thiết.

Thứ ba, thay vì tăng thu nhập có tốc độ cao như GĐ này thì Chính phủ cần có các hình thức hỗ trợ như nhà ở xã hội, trường học, trung tâm y tế gần các khu công nghiệp. Điều này không chỉ giúp người lao động giảm được gánh nặng chi tiêu mà còn giúp họ giảm nỗi lo, tập trung trong công việc, gián tiếp nâng cao năng suất lao động

Thứ tư, Nhà nước cần kiểm soát thực thi chính sách bán hàng thu nhập tối thiểu để các công ty tuân thủ nghiêm ngặt.

Điểm lại 10 sự kiện nổi trội của ngành Tài chính

Bạn đang xem chuyên mục Kinh Te VI Mo Dau Tu ở CTT.EDU.VN

Bạn nên click xem thêm tài liệu của trang nàyhttps://giakhanhland.vn/kien-thuc/

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: 0