“Made in USA” vs “Made in China”: Khi chiến tranh thương mại nâng tầm thành Đại chiến công nghệ (P.1)

Trong suốt chiều dài lịch sử của nhân loại, khi 1 thế lực mới bành trướng và đe dọa thế lực cũ, xung đột và chiến tranh là điều tất yếu phải xảy ra.

Nhân dân tệ bất ngờ giảm giá mạnh nhất gần 2 năm
Toàn bộ Uber khu vực Đông Nam Á sắp được bán cho Grab
Các công ty đã sẵn sàng cho cuộc “tháo chạy”, đưa chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc

Trong suốt chiều dài lịch sử của nhân loại, khi 1 thế lực mới bành trướng và đe dọa thế lực cũ, xung đột và chiến tranh là điều tất yếu phải xảy ra. Những cuộc đàm phán, thỏa thuận chỉ tạm làm dịu xung đột về lợi ích chứ chẳng thể ngăn cản được xu thế đối đầu giữa các cường quốc.

Mới đấy, việc Tổng thống Mỹ Donald Trump chọn lọc cấm các công ty nước này không được cung ứng cho hãng công nghệ Huawei của Trung Quốc đã làm cách tân tình hình chiến tranh thương mại. Từ 1 cuộc chiến đơn thuần về giao thương, xuất nhập khẩu được nâng tầm lên thành cuộc xung đột về công nghệ cũng như đường lối phát triển kinh tế trong thế kỷ 21.

Trong kỷ nguyên cách mạng công nghệ thứ IV, 1 nền kinh tế kỹ thuật cao là đường lối mà cả Trung Quốc, Mỹ hay nhiều nước khác hướng tới. Bởi vậy, việc Tổng thống Trump đề nghị các công ty chip như Qualcomm, Xilinx hay Broadcom dừng cung cấp cho Huawei là điều dễ hiểu khi cả 2 nước đang cố đạt được 1 thỏa thuận thương mại có lợi cho phía mình.

Các công ty Mỹ nếu muốn cung cấp cho Huawei thì phải xin phép chính phủ và hệ quả tất yếu là nhiều dự án, chương trình kinh doanh của Huawei bị ảnh hưởng. Nên nhớ rằng Huawei đang sử dụng khá nhiều thiết bị của công ty Mỹ cũng như dùng phần mềm Android của Google cho phiên bản di động nước ngoài.

Made in USA vs Made in China: Khi chiến tranh thương mại nâng tầm thành Đại chiến công nghệ (P.1) - Ảnh 1.

Nhập khẩu chip phân phối dẫn vượt dầu thô ở Trung Quốc (tỷ USD)

Trên thực ở, hành động nâng tầm chiến tranh thương mại lên công nghệ đã từng được Mỹ sử dụng khi 1 lệnh cấm tương tự cũng đã từng được đưa ra có hãng công nghệ ZTE của Trung Quốc. Các công ty Mỹ đã được đề nghị dừng chuyển hàng cho ZTE cho đến khi sự việc phát triển thành rõ ràng. Quyết định này của Mỹ đã khiến ZTE gần như phá sản và vụ việc chỉ được giải quyết sau khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có cuộc điện đàm riêng có Tổng thống Trump.

May mắn thay, vụ việc của ZTE đã cảnh báo trước cho Huawei và hãng này đã có ít nhất dao động 3 tháng đến 1 năm để có thể dự định cho 1 kịch bản tương tự. Dẫu vậy, 1 cuộc chiến toàn diện về công nghệ có thể xảy ra và các hãng như Huawei, Apple sẽ trở thành đối tượng chính cho các cuộc công kích từ Mỹ lẫn Trung Quốc.

Một số chuyên gia GĐ này vẫn cho rằng các lệnh cấm mới đấy chỉ là chiêu trò cho cuộc đàm phán thương mại trước đây, nhưng bất kể lệnh cấm có bị dỡ bỏ hay không, các công ty Trung Quốc giờ đấy đã cảm thấy rằng họ chẳng thể dựa dẫm vào Mỹ được nữa. Họ sẽ phải phát triển hệ điều hành riêng, sản xuất con chip riêng cũng như gây dựng cả 1 hệ thống cơ sở kỹ thuật cho các sản phẩm của mình thay vì chỉ dễ làm nhập khẩu từ Mỹ như trước đấy.

Việc Trung Quốc dẫn đầu trong công nghệ 5G cũng như sự bành trướng của vô vàn tập đoàn điện tử nước này đã khiến không chỉ Tổng thống Trump mà nhiều nhà lãnh đạo Phương Tây dè chừng. Chiến lược vung tay mua, sáp nhập các công ty công nghệ của các công ty Trung Quốc đã không ngừng nghỉ vấp phải sự phản đối của chính phủ Mỹ lẫn Châu Âu trong vài năm trở lại đấy.

Vụ việc Huawei mới đấy nhất có thể chỉ là bước đi chiến thuật nhằm đạt thỏa thuận thương mại của Mỹ, nhưng chúng cũng cho thấy sự xung đột càng ngày càng căng thẳng giữa 1 bên vốn là cường quốc công nghệ còn bên kia là quốc gia đang phát triển mạnh về kỹ thuật và muốn chiếm ngôi.

Với khoản dự trữ khổng lồ và 1 phân khúc độc quyền, gã nhà giàu mới nổi Trung Quốc hoàn toàn có thể đầu tư phát triển hệ thống công nghệ của riêng mình cho người dân trong nước nhưng Mỹ thì chẳng thể khi họ có phân khúc tự do. Tuy vậy, 1 cuộc chiến kéo dài sẽ làm hao mòn nền kinh tế của 2 bên và chuyển thành 1 cuộc chiến tranh lạnh mới như thời kỳ Liên Xô trước đấy. Đến khi đây, kẻ thua sẽ là người chịu tổn hại kém hơn, trong khi chẳng có ai là kẻ thắng.

Mặt trận chẳng thể không đánh của Mỹ

Trong suốt chiều dài lịch sử của nhân loại, khi 1 thế lực mới bành trướng và đe dọa thế lực cũ, xung đột và chiến tranh là điều tất yếu phải xảy ra. Những cuộc đàm phán, thỏa thuận chỉ tạm làm dịu xung đột về lợi ích chứ chẳng thể ngăn cản được xu thế đối đầu giữa các cường quốc.

Trên thực ở, thứ mà Tổng thống Trump lo ngại nhất không phải là mất việc làm hay thâm hụt thương mại mà là sự đánh cắp công nghệ, cướp mất ngôi vương của Trung Quốc. Trong nhiều thập niên, Mỹ đã là ông hoàng của công nghệ địa cầu, từ phát triển trí tuệ nhân tạo đến các thiết bị kỹ thuật cao, đặc trưng là các sản phẩm phân phối dẫn.

Đối có mảng chip điện tử, Mỹ cũng là quốc gia dẫn đầu nhiều năm nhưng Trung Quốc lại đang vươn lên mạnh mẽ trong ngành này. Đây là lý do chính khiến Tổng thống Trump cáo buộc Trung Quốc ăn cắp có trí tuệ cũng như kỹ thuật của Mỹ.

Made in USA vs Made in China: Khi chiến tranh thương mại nâng tầm thành Đại chiến công nghệ (P.1) - Ảnh 2.

Tổng giá trị ngành phân phối dẫn của Trung Quốc (tỷ USD) và tốc độ tăng trưởng hàng năm (%)

Tại Mỹ, ngành công nghệ, đặc trưng là chip điện tử đâyng vai trò vô cộng quan trọng cho 1 nền kinh tế số cũng như an ninh quốc phòng. Một chiếc xe lái tự động cần chip, hệ thống ngân hàng điện tử cần chip, mạng lưới phòng không, tên lửa hay nhiều thiết bị quốc phòng cũng cần chip.

Từ trước đến nay, Mỹ và các đồng minh như Hàn Quốc hay Đài Loan là các ông lớn trong mảng công nghệ phân phối dẫn và chip điện tử. Trung Quốc dù đã là nền kinh tế thứ 2 địa cầu nhưng họ vẫn phải tùy thuộc vào các con chip công nghệ cao khó lòng sao chép. Thậm chí kim ngạch nhập khẩu hàng phân phối dẫn của Trung Quốc còn cao hơn tổng kim ngạch nhập khẩu dầu mỏ, loại nhiên liệu chiến lược cho nền kinh tế hay quốc phòng.

Trên địa cầu GĐ này, danh sách 15 công ty phân phối dẫn có doanh số cao nhất địa cầu không hề có 1 cái tên Trung Quốc nào, bất chấp đấy là phân khúc số 1 toàn cầu.

Nhận thức được điều đây, chính quyền Bắc Kinh năm 2014 đã đổ 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ (150 tỷ USD) thành lập quỹ đầu tư chuyên về mảng công nghệ phân phối dẫn. Lĩnh vực này cũng là trọng tâm chú tâm của kế hoạch “Made in China 2025” mà Trung Quốc đề ra.

Kế hoạch trên của Trung Quốc được thiết lập kể từ khi người tiền nhiệm Barack Obama của Tổng thống Trump cấm Intel phân phối 1 số kiến trúc chip của mình cho Trung Quốc vào năm 2015, qua đây khiến chính quyền Bắc Kinh nhận rõ nguy cơ của mình trong mảng công nghệ.

Không riêng gì Mỹ, nhiều công ty của châu Âu, Hàn Quốc hay Đài Loan cũng có các động thái ngăn chặn việc Trung Quốc mua lại các hãng công nghệ cao của họ nhằm bảo vệ lợi thế có trí tuệ. Trong khi đây, Trung Quốc buộc các tập đoàn nước ngoài phải có công đoạn chuyển giao công nghệ nếu muốn tiếp cận phân khúc số 1 địa cầu này.

Người Mỹ đã cảm thấy rằng công nghệ là mảng hiếm hoi còn sót lại khiến họ có lợi thế hơn Trung Quốc. Đây là 1 trong nhưng lý do chính khiến nước này hết chèn ép ZTE rồi lại đến đánh Huawei.

Made in USA vs Made in China: Khi chiến tranh thương mại nâng tầm thành Đại chiến công nghệ (P.1) - Ảnh 3.

Chi phí doanh thu của Huawei (tỷ USD)

Ở phía bên kia Thái Bình Dương, chính quyền Bắc Kinh cũng cảm thấy rằng họ chẳng thể dựa dẫm quá nhiều vào Mỹ nữa. Sau vụ ZTE, Chủ tịch Tập Cận Bình đã có cuộc nói chuyện có các người đứng đầu các tập đoàn công nghệ và Alibaba, Baidu, Huawei… đã đổ hàng đống tiền vào mảng sản xuất chip.

Kể từ đấy, vô vàn vấn đề xuất hiện khi các công ty Phương Tây khó tiếp cận phân khúc Trung Quốc hơn nếu không lộ kỹ thuật, trong khi quân đội Mỹ và Châu Âu lại dè chừng dùng chip Trung Quốc sau các báo cáo về bảo mật và khả năng bị hack an ninh mạng.

Chiến thuật nào cho tương lai

Cuộc chiến giữa 1 bên gắng sức duy trì ngôi vương và bên kia cố bám sát sẽ chưa có hồi kết. Câu hỏi đặt ra là liệu Nhà Trắng có duy trì nổi cuộc chiến GĐ này không khi công nghệ phân phối dẫn đã càng ngày càng phổ biến trên địa cầu. Bình quân mỗi nhà máy phân phối dẫn ở Mỹ có dao động 16.000 hãng cung cấp thiết bị và hơn 50% trong số đây đến từ nước ngoài. Vậy điều gì sẽ chắc chắn công nghệ không bị tiết lộ?

Thêm nữa, Trung Quốc là phân khúc số 1 địa cầu và là nguồn tiêu thụ chính của nhiều mặt hàng công nghệ cao. Hãng Qualcoom có 2/3 doanh số là ở Trung Quốc và việc ngăn chặn các công ty tiếp xúc có Trung Quốc không chỉ gây thiệt hại cho công ty mà còn cho người lao động, người tiêu dùng cũng như nền kinh tế.

Một nhân tố nữa khiến Tổng thống Trump buộc phải tăng áp lực chiến tranh thương mại GĐ này là cho dù có thế nào, Trung Quốc vẫn sẽ phát triển công nghệ. Những động thái GĐ này của Mỹ có thể làm Trung Quốc chậm lại nhưng không ngăn được quốc gia này đầu tư cho công nghệ và đến 1 ngày, lệnh giới hạn của người Mỹ sẽ mất tác dụng.

Cũng tương tự như Thung lũng Silicon hỗ trợ hình thành nên sức mạnh của kinh tế, quốc phòng Mỹ, chính quyền Bắc Kinh cũng đang đổ tiền để xây các trọng điểm công nghệ. Hàng loạt các dự án lôi kéo nhân tài từ nước ngoài, chủ yếu là từ Đài Loan được hình thành. Những tập đoàn công nghệ lớn như Huawei đã thành công từ bỏ sự tùy thuộc vào Intel để phát triển phần nào công nghệ phân phối dẫn cho các sản phẩm của mình.

Made in USA vs Made in China: Khi chiến tranh thương mại nâng tầm thành Đại chiến công nghệ (P.1) - Ảnh 4.

Huawei là nhà cung cấp smartphones hệ điều hành Android lớn thứ 2 địa cầu

Ngoài ra, sự bùng nổ công nghệ của Trung Quốc diễn ra vào thời điểm khá nhạy cảm khi con người có các bước tiến đáng kể trong kỹ thuật chip phân phối dẫn. Hàng thập niên trở lại đấy mảng chip phân phối dẫn đã phát triển đến 1 GĐ bão hòa và chuyển sang các kỹ thuật cũng như chất liệu mới, thời điểm mà Trung Quốc có nhiều thời cơ để đi tắt đâyn đầu.

Liệu Trung Quốc có giành được chiến thắng trong trận chiến này không vẫn còn là câu hỏi chờ được giải thích trong tương lai.

(Còn tiếp)

Mỹ còn cách việc áp thuế 300 tỷ hàng Trung Quốc ít nhất 30 ngày

Bạn đang xem chuyên mục Tai Chinh Quoc Te ở CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: 0