Thỏa thuận NAFTA mới có tạo ra cú hích lịch sử cho nền kinh tế Mỹ?

Thỏa thuận NAFTA mới, có tên gọi USMCA được kỳ vọng sẽ có lại nhiều cách tân có nền kinh tế Mỹ và giúp ông Trump ghi điểm có cử tri. Cách đấy không

Singapore tặng hơn nửa tỷ USD cho 2,8 triệu dân
Chân dung triệu phú tự thân 25 tuổi nhờ bitcoin: vận may đến từ 2 lần bỏ học, làm việc không lương cho quỹ đầu tư vào blockchain
Thế kỷ 21 đã chứng kiến 3 chuyến bay màu nhiệm: Rơi thẳng xuống biển và tỉ lệ sống sót gần 100%

Thỏa thuận NAFTA mới, có tên gọi USMCA được kỳ vọng sẽ có lại nhiều cách tân có nền kinh tế Mỹ và giúp ông Trump ghi điểm có cử tri.

Cách đấy không lâu, Tổng thống Donald Trump gần như rút khỏi Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ (gọi tắt là NAFTA). Nhưng bây giờ ông đã thay thế Hiệp định này bằng 1 thỏa thuận khác mà ông cho là “thỏa thuận tốt nhất trong mọi thời đại lịch sử của nước Mỹ”.

Thỏa thuận NAFTA mới có tạo ra cú hích lịch sử cho nền kinh tế Mỹ? - Ảnh 1.

Ảnh minh họa: Reuters.

Ngày 1/10, chính quyền Tổng thống Donald Trump tuyên bố Canada sẽ tham dự thỏa thuận mới mà Mỹ và Mexico đã đàm phán xong. Kết quả là thỏa thuận 3 bên mới về hợp tác kinh tế và thảo luận thương mại có tên gọi Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada, viết tắt là USMCA ra đời. Thỏa thuận này vẫn giữ lại nội dung quan trọng nhất của NAFTA là miễn thuế có hầu như toàn bộ các loại hàng hóa . Với USMCA, cả ba nước Mỹ-Mexico-Canada giờ đấy có thể tạm thời tránh được các bất đồng về thương mại. Phần lớn các điều khoản của thỏa thuận này phải đến năm 2020 mới có hiệu lực vì cần Quốc hội cả ba nước phê chuẩn.

Thắng lợi của ông Trump

Với USMCA, có thể nói Tổng thống Donald Trump đã đạt được chiến thắng lớn sau khi giải quyết được cuộc khủng hoảng do chính ông tạo ra. Nhà lãnh đạo Mỹ chủ trương xóa sổ thỏa thuận NAFTA thì hiện giờ ông đã thực hiện được mục tiêu của mình, đây là có 1 thỏa thuận khác thay thế. Hơn nữa, ông cũng đã có được sự nhượng bộ cần thiết của cả Canada và Mexico. Xét đến các khía cạnh vừa nêu, thì đấy đúng là “thỏa thuận hoàn hảo cho toàn bộ mọi người”, theo nhận xét của Tổng thống Donald Trump.

Mặc dù USMCA không phải là 1 cuộc cách mạng thương mại tổng thể như Tổng thống Donald Trump từng cam đoan, nhưng thỏa thuận này sẽ tạo ra các cách tân đáng kể để tiên tiến hóa các quy tắc về thương mại có hiệu lực từ năm 1994 đến năm 2020 và có lại 1 số lợi ích cho nông dân Mỹ cũng như công nhân trong ngành sản xuất xe bốn phân phốih.

Điều khiến Tổng thống Donald Trump thấy được hài lòng là thỏa thuận mới sẽ đưa công ăn việc làm trong ngành sản xuất xe bốn phân phốih từ Mexico về Mỹ. Một khi thỏa thuận được thực thi, để được hưởng ưu đãi thuế 0%, xe bốn phân phốih hay xe tải phải có 40% phụ tùng được sản xuất bởi các xưởng sản xuất có công nhân nhận mức lương bổng tối thiểu là 16 USD/giờ, tức là gấp 7 lần mức lương bổng của công nhân Mexico. Điều khoản này chủ yếu nhằm ngăn chặn các tập đoàn xe bốn phân phốih toàn cầu thi công nhà máy lắp ráp ở Mexico để tận dụng nhân công giá rẻ, rồi xuất khẩu xe bốn phân phốih sang Mỹ. Ước tính số lượng xe bốn phân phốih và xe tải hạng nhẹ mà Mỹ nhập khẩu nhiều hơn số lượng các sản phẩm này được phân phối ra trên các phân khúc Canada và Mexico, bởi thế các nhà máy hoặc doanh nghiệp có thể ưa thích đặt cơ sở sản xuất ở Mỹ hơn, và bởi thế tạo công ăn việc làm cho người dân Mỹ. Tuy nhiên, điều khoản này sẽ kéo theo hệ lụy là tăng thêm kinh phí sản xuất trong ngành công nghiệp xe bốn phân phốih.

USMCA có kỳ hạn 16 năm và sẽ được tham khảo lại 6 năm 1 lần. Đây là 1 điều khoản có tính thỏa hiệp cho thấy Tổng thống Trump muốn mở ra khả năng tái đàm phán thỏa thuận không ngừng nghỉ. Nhiều khả năng USMCA sẽ được ra soát lại sau khi ông Trump kết thúc nhiệm kỳ.

Ngoài ra, cũng có nhiều nguồn gốc khác để Tổng thống Donald Trump thấy được tự hào. Thỏa thuận USMCA sẽ giúp mở rộng phân khúc sữa của Canada cho nông dân Mỹ và kéo dài thời gian bảo vệ bản quyền của các doanh nghiệp dược phẩm Mỹ. Đây vốn là mục tiêu lâu dài của nước Mỹ. Bên cạnh đây, thỏa thuận cũng giúp tăng thêm lượng hàng hóa Mỹ xuất khẩu sang Canada hoặc Mexico mà không phải chịu các loại thuế hoặc chịu các thủ tục rườm rà. Điều này sẽ có lợi cho các nhà xuất khẩu Mỹ.

Với các lợi thế nêu trên, thỏa thuận này sẽ giúp Tổng thống Trump cũng như Đảng Cộng hòa của ông lấy lại danh tiếng đối có cử tri trong bối cảnh sắp diễn ra cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 tới.

Nhược điểm của thỏa thuận

Đối có các thương nhân già dặn bí kíp như Tổng thống Donald Trump, thì thỏa thuận USMCA vẫn không tránh khỏi các hạn chế. Khi kinh phí sản xuất xe bốn phân phốih tăng thêm, các nhà sản xuất xe bốn phân phốih ở 3 nước Mỹ, Mexico và Canada sẽ thấy được gặp khó hơn để tranh giành có các nhà sản xuất ở Châu Á và Châu Âu. Nhiều nhà sản xuất Mexico sẽ đánh mất thị phần, trong khi các nhà sản xuất phụ tùng xe bốn phân phốih của Mỹ cũng chịu ảnh hưởng tiêu cực.

Trong bất cứ trường hợp nào, các thỏa thuận thương mại thường không được đánh giá qua cách chúng bảo vệ các ngành công nghiệp nội địa tốt như thế nào, mà ở cách chúng phục vụ người dân như thế nào, nhìn về mặt tổng thể. Dựa trên thước đo này, nhiều nhà đánh giá cho rằng USMCA thậm chí còn tồi tệ hơn Hiệp định NAFTA mà nó thay thế.

Việc mở rộng phân khúc sữa ở Canada đối có nông dân Mỹ rất đáng hoan nghênh nhưng không thấm vào đâu so có kinh phí tăng cao và năng suất sản xuất thấp hơn trong ngành công nghiệp xe bốn phân phốih. Canada chi tiêu 11 tỷ USD vào các sản phẩm sữa trong năm 2017, trong khi Mỹ chi tiêu 498 tỷ USD vào xe bốn phân phốih và các phụ kiện xe bốn phân phốih. Về mặt này thì rõ USMCA đang thua xa so có Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) mà Mỹ rút khỏi vào năm 2017. Bởi TPP tiên tiến hóa các quy tắc về thương mại trong ngành công nghiệp kỹ thuật số và dịch vụ tài chính mà không làm ảnh hưởng tới ngành công nghiệp xe bốn phân phốih.

Tuy vậy, các nhà thương mại tự do vẫn có thể nhìn thấy được sự tươi sáng từ thực ở rằng, để đạt được thỏa thuận USMCA, Mỹ đã sẵn lòng thỏa hiệp có Canada, đây là hưởng ứng giữ nguyên cơ chế giải quyết tranh chấp như trong NAFTA theo quan điểm của Canada.

Điều này cũng làm tăng thêm hy vọng về khả năng ông Trump sẽ đạt được 1 thỏa thuận trong cuộc chiến thương mại có Trung Quốc. Nhưng mọi chuyện không hề tiện dụng, bởi Canada là đồng minh của Mỹ, trong khi Trung Quốc là đối thủ tranh giành lớn. Việc thuyết phục Trung Quốc từ bỏ mô hình kinh tế của nước này là nhiệm vụ gặp khó hơn nhiều so có tái đàm phán NAFTA. Hơn nữa Trung Quốc cũng tùy thuộc ít hơn vào việc xuất khẩu hàng hóa sang Mỹ so có Canada hay Mexico nên ông Trump cũng có ít ưu thế hơn khi buộc Trung Quốc nhượng bộ, thậm chí ngay cả khi USMCA dọn đường cho các nước phương Tây thực hiện các giải pháp cứng rắn đối có Trung Quốc. Trước đây, phương Tây từng nhiều lần chỉ trích các làm việc thương mại của Trung Quốc.

Theo Economist

Thỏa thuận NAFTA mới không có nghĩa là quan hệ thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang được cải thiện

Bạn đang xem chuyên mục Tai Chinh Quoc Te ở CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: