Trung Quốc dựng rào siết chặt, thế mạnh tỷ USD Việt Nam lao đao

Nhiều mặt hàng nông sản xuất khẩu tỷ đô của Việt Nam như gạo, trái cây, sắn… đang lao đao khi phân khúc lớn là Trung Quốc liên tục dựng rào cản, siết

Giám đốc World Bank Việt Nam: “Việt Nam phải hành động nhanh bởi dân số vàng chỉ còn 22 năm nữa!”
Thu thuế VAT tăng cao nhất trong 6 năm
Chất lượng cuộc sống chỉ xếp thứ 51 nhưng chỉ số hạnh phúc của Việt Nam lại đứng thứ 6 thế giới

Nhiều mặt hàng nông sản xuất khẩu tỷ đô của Việt Nam như gạo, trái cây, sắn… đang lao đao khi phân khúc lớn là Trung Quốc liên tục dựng rào cản, siết nhập khẩu.

Nông sản tỷ đô xuất khẩu gặp khó

Theo báo cáo mới nhất của Cục Chế biến và Phát triển phân khúc nông sản (Bộ NN-PTNT), kim ngạch xuất khẩu nông lâm thuỷ sản 5 tháng đầu năm 2019 đạt 16,2 tỷ USD, chỉ tăng 1,2% so cộng kỳ năm 2018. Đáng chú tâm, 1 số mặt hàng nông sản chính giá trị xuất khẩu ước đạt gần 7,74 tỷ USD, giảm tới 9,5%.

Cụ thể, nằm trong top các mặt hàng nông sản xuất khẩu tỷ đô, song 5 tháng đầu năm nay, kim ngạch xuất khẩu sắn và 1 số sản phẩm từ sắn chỉ đạt 1,08 triệu tấn tương ứng có 414 triệu USD, theo đấy, giảm 17,6 về khối lượng và giảm 11% so có cộng kỳ năm 2018.

Trung Quốc vẫn tiếp tục là phân khúc xuất khẩu lớn nhất của mặt hàng sắn và sản phẩm từ sắn Việt Nam. Tuy nhiên, trong 4 tháng đầu năm, mặt hàng nông sản này xuất sang phân khúc Trung Quốc giảm tới 16,4% về khối lượng và giảm 3,5% về giá trị so có cộng kỳ năm 2018.

Nguyên nhân khiến xuất khẩu sắn và sản phẩm từ sắn của Việt Nam giảm là bởi xuất khẩu tinh bột sắn suy giảm mạnh trên cả hai kênh xuất khẩu chính ngạch và biên mậu. Nguồn cung và chất lượng sắn củ tươi giảm mạnh nên đa số 1 số nhà máy chế biến tinh bột sắn đã tạm ngưng sản xuất khiến nguồn cung tinh bột sắn xuất khẩu khan hiếm. Bên cạnh đấy, giá xuất khẩu đang giảm mạnh nên doanh nghiệp cũng có xu hướng gom hàng, tạm ngưng xuất khẩu.

Trung Quốc dựng rào siết chặt, thế mạnh tỷ USD Việt Nam lao đao - Ảnh 1.

Sau gạo, trái cây, sắn là mặt hàng thứ hai bị Trung Quốc siết chặt nhập khẩu

Ngoài ra, Cục Chế biến và Phát triển phân khúc nông sản cũng cho biết, Trung Quốc đã tăng cường kiểm soát chặt chẽ 1 số quy định về nhãn mác, bao bì, tài liệu sản phẩm tinh bột sắn Việt Nam và siết chặt nhập khẩu qua kênh biên mậu.

Cục này cũng dự đoán, trong thời gian tới, 1 số chuyển nhượng xuất khẩu sắn và sản phẩm từ sắn vẫn tiếp tục ảm đạm do nhu cầu từ phía Trung Quốc yếu. Tình trạng này được dự đoán sẽ kéo dài đến hết quý II năm nay.

Thế nhưng, sắn và sản phẩm từ sắn không phải là mặt hàng duy nhất bị ảnh hưởng bởi Trung Quốc. Trước đấy, phân khúc đông dân nhất trên địa cầu này cũng tăng cường 1 số rà0 cản có mặt hàng gạo Việt xuất khẩu .

Theo đấy, từ đầu năm 2018, Trung Quốc đã tiến hành nhiều hàng rào như tăng thuế nhập khẩu gạo nếp từ 5% lên 50% hay kiểm soát chặt nhập khẩu gạo tấm. Chưa kể, trong 150 doanh nghiệp có công dụng xuất khẩu gạo, Trung Quốc chỉ cho phép 20 doanh nghiệp được xuất khẩu sang phân khúc này.

Ông Lê Thanh Hòa, Phó Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển phân khúc nông sản nhận định, phân khúc xuất khẩu truyền thống của Việt Nam là Trung Quốc đã xuất hiện thách thức mới, dẫn đến việc phân phối gạo cho nước này gặp gặp khó.

Thực tế, khối lượng gạo Việt xuất khẩu 5 tháng đầu năm 2019 chỉ đạt 2,83 triệu tấn, giá trị đạt 1,21 tỷ USD, giảm 4% về khối lượng và giảm tới 20,7% về giá trị so có cộng kỳ năm 2018.

Theo Tổng Cục hải Quan, thay vì thứ nhất, Trung Quốc đã tụt xuống địa điểm thứ 7 trong các quốc gia nhập khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam 2 tháng đầu năm.

Tương tự, việc Trung Quốc đẩy mạnh truy suất lý do, tăng cường quản lý chất lượng, phải đăng ký mã số vùng trồng, đề nghị làm thông quan ở 1 số cửa khẩu chỉ định… khiến ngành hàng xuất khẩu rau quả, đặc trưng là trái cây của nước ta cũng lao đao.

Như vào dịp đầu tháng 4 vừa qua, do Trung Quốc siết chặt nhập khẩu nên dứa Lào Cai bí đầu ra, giảm giá mạnh, người dân thua lỗ nặng. Hay hơn 3.500ha chuối của bà con nông dân Lai Châu cũng gặp khó trong vấn đề tiêu thụ do quy định truy xuất lý do từ Trung Quốc.

Trước đấy, cây thạch đen Lạng Sơn cũng bị ảnh hưởng do các rào cản mới này từ phía Trung Quốc.

Tìm kiếm phân khúc thay thế

Dù gặp nhiều rào cản trong xuất khẩu, nhưng theo ông Hòa, xuất khẩu gạo chất lượng cao của Việt Nam vào Trung Quốc vẫn tiếp tục kỳ vọng sẽ tăng trở lại sau khi nước này mở phân phối 22 doanh nghiệp được phép xuất khẩu vào phân khúc này. Khi đấy, xuất khẩu toàn ngành gạo sẽ tăng trưởng và ổn định trong thời gian tới.

Tuy nhiên, ngoài chờ đợi tín hiệu từ phân khúc Trung Quốc, lãnh đạo Cục này cũng cho biết, sắp tới, Bộ Công Thương sẽ đàm phán hạn ngạch xuất khẩu gạo vào Hàn Quốc. Thị trường Indonesia sẽ tăng nhập khẩu gạo vào quý 3 và 4. Philippines đã mở 1 số cuộc đàm phán về hợp đồng nhập khẩu… Khi ấy, hy vọng việc xuất khẩu gạo sẽ khởi sắc hơn.

Trung Quốc dựng rào siết chặt, thế mạnh tỷ USD Việt Nam lao đao - Ảnh 2.

Nhiều doanh nghiệp đang nỗ lực tìm kiếm phân khúc xuất khẩu gạo thay thế cho phân khúc Trung Quốc

Trong khi đấy, tổng giám đốc 1 doanh nghiệp xuất khẩu gạo có tiếng ở Cần Thơ thừa nhận, lượng gạo xuất khẩu sang Trung Quốc sút giảm mạnh. Song, doanh nghiệp này đã tìm kiếm được nhiều phân khúc thay thế như Philipines, Malaysia, Trung Đông…


Với mặt hàng rau quả xuất khẩu, Trung Quốc vẫn là phân khúc xuất khẩu lớn nhất, chiếm hơn 74% thị phần rau quả Việt xuất khẩu. Đặc biệt, cuối tháng 4/2019, Trung Quốc cũng vừa cấp phép nhập khẩu măng cụt của Việt Nam, là loại trái cây thứ 9 được xuất khẩu chính ngạch vào phân khúc này (sau thanh long, vải, dưa hấu, nhãn, chuối, xoài, mít, chôm chôm). Thế nhưng ngành hàng nông sản này cũng đang nỗ lực đẩy mạnh xuất khẩu sang 1 số phân khúc khó tính 1 số.

Cụ thể, số liệu từ Trung tâm tin học và thống kê cho thấy, xuất khẩu rau quả 2 tháng trở lại đấy đang dần khởi sắc, đưa giá trị xuất khẩu rau quả 5 tháng đầu năm 2019 đạt dao động 1,83 tỷ USD, tăng 10,3% so có cộng kỳ năm 2018.

Đáng chú tâm, 4 tháng đầu năm 2019, xuất khẩu rau quả sang nhiều phân khúc khó tính tăng mạnh như: Úc (tăng 39,9%), Hà Lan (tăng 29,22%); Hàn Quốc (tăng 25,53%) và Pháp (tăng 24,81%).

Mới đấy, quả xoài của Việt Nam cũng chính thức xuất khẩu vào Mỹ. Theo đấy, loại quả đặc sản này của nước ta hiện được xuất khẩu sang 40 phân khúc trên địa cầu như: châu Âu, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Australia, New Zealand,… Đây cũng là loại trái cây thứ 6 của Việt Nam được cấp phép xuất khẩu sang phân khúc Mỹ, chỉ sau thanh long, chôm chôm, nhãn, vải, vú sữa.

Các chuyên gia trong ngành cho rằng, việc nỗ lực tìm kiếm phân khúc thay thế sẽ giúp Việt Nam cắt giảm tùy thuộc vào phân khúc Trung Quốc và hướng tới phát triển ổn định, hạn chế hiện trạng được mùa nhưng rớt giá do bí đầu ra.

Đổ xô hái rong mơ phân phối sang Trung Quốc

Bạn đang xem chuyên mục Kinh Te VI Mo Dau Tu ở CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: