Vì sao doanh nghiệp Việt khó tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu?

Doanh nghiệp Việt Nam vẫn "ì ạch" trong việc cung ứng cho các doanh nghiệp FDI và chưa đặt chân vào chuỗi giá trị của toàn cầu của các doanh nghiệp n

Bộ GTVT thông tin về hồ sơ Bamboo Airways
Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ: Đặc khu có tính chất và nhiệm vụ đặc biệt nên cán bộ cũng phải đặc biệt
Thất thoát “đất vàng” khi DNNN cổ phần hoá, Bộ trưởng Tài nguyên Môi trường giải trình gì?

Doanh nghiệp Việt Nam vẫn “ì ạch” trong việc cung ứng cho các doanh nghiệp FDI và chưa đặt chân vào chuỗi giá trị của toàn cầu của các doanh nghiệp này…

Dù được phân tích là đã đầu tư mạnh cho máy móc thiết bị sản xuất, song các doanh nghiệp Việt Nam vẫn nằm ngoài cuộc chơi của các doanh nghiệp FDI, mà lí do chính là do làm việc doanh nghiệp chưa hiệu quả, chưa theo chuẩn mực và thông lệ quốc tế.

Trong buổi đào tạo, giải đáp miễn phí cho các doanh nghiệp làm việc trong ngành xe hơi, điện tử, năng lượng… tổ chức mới đấy trong khuôn khổ Chương trình thí điểm phát triển nhà cung cấp (SDP), ông Mike Dickinson, Cố vấn cao cấp SDP của IFC cho biết, qua khảo sát thực ở, ông khá ngạc nhiên khi doanh nghiệp Việt Nam “mạnh tay” trong việc đầu tư vào máy móc thiết bị, công nghệ.

“Các doanh nghiệp cung ứng đều có thiết bị rất tốt, rất mới, thậm chí công nghệ từ 1 số nhà cung cấp thuộc nhóm dẫn đầu. So có quốc gia khác, doanh nghiệp Việt Nam có thiết bị và công nghệ tốt hơn nhiều”, ông Mike nhận xét.

Mặc dù vậy, trong suốt thời gian qua, các doanh nghiệp của Việt Nam vẫn chưa tham dự sâu vào chuỗi cung ứng nguyên vật liệu cho các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) ở Việt Nam.

Kết quả khảo sát của JETRO trong năm 2017 cho thấy, mật độ cung ứng nội địa ở Việt Nam chỉ là 33,2%, thấp hơn nhiều so có các nước khác trong khu vực như Trung Quốc, Thái Lan. Đáng chú tâm, tỷ trọng của doanh nghiệp Việt Nam đấyng góp vào con số 33,2% này là rất thấp, chỉ đạt trên 13%, trong khi Trung Quốc là 40%, Thái Lan gần 24%…

Điều gì đã khiến các doanh nghiệp Việt Nam vẫn “ì ạch” trong việc cung ứng cho các doanh nghiệp FDI và chưa đặt chân vào chuỗi giá trị của toàn cầu của các doanh nghiệp này?

Theo ông Mike, nguyên nhân là bởi các doanh nghiệp Việt Nam chưa cộng nhìn chung 1 thứ “ngôn ngữ” có các doanh nghiệp FDI. Thứ ngôn ngữ đấy chính là hệ thống quản lý, phân tích làm việc sản xuất kinh doanh nên doanh nghiệp Việt Nam chưa thể thiết lập mối quan hệ hợp tác đa quốc gia.

“Trong 1 số trường hợp, các nhà cung ứng của Việt Nam thiếu hụt kiến thức về nguyên tắc quốc tế. Có thể các bộ nguyên tắc quốc tế như APQP không phải là cần thiết có các doanh nghiệp giai đoạn này nhưng về dài hạn, đấy là “công cụ” để giao tiếp có các doanh nghiệp đa quốc gia”, ông Mike nhìn nhận.

Cùng chung quan điểm, ông Nguyễn Mạnh Quang, CEO của Công ty Cơ khí Mạnh Quang cho hay, Mạnh Quang chuyển từ làm việc trên phân khúc tự do sang hợp tác có doanh nghiệp FDI lớn như hãng Honda, nên thời gian đầu doanh nghiệp gặp rất nhiều sức ép từ quá trình kiểm tra, phân tích nghiêm ngặt từ phía đối tác.

“Để cung cấp cho bất kỳ 1 doanh nghiệp lớn nào, doanh nghiệp đều phải đạt được nguyên tắc của họ. Nhưng các doanh nghiệp của Việt Nam đa phần đều thiếu sự chuyên nghiệp và làm theo cảm tính, thói quen. Vì thế, phải cách tân, thích ứng, cải tiến để đạt được cộng bộ nguyên tắc của họ thì mới có thời cơ cho hợp tác”, ông Quang nêu quan điểm.

Về vấn đề này, ông Nguyễn Mạnh Linh, Uỷ viên Ban Chấp hành Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam (VASI) cộng quan điểm. Đại diện VASI cho rằng việc ứng dụng các bộ nguyên tắc ban đầu sẽ làm doanh nghiệp tiêu tốn 1 khoản kinh phí như thuê chuyên gia giải đáp, phân tích, cấp giấy chứng nhận… “Đây là 1 khoản kinh phí khá lớn”, ông Linh nhận định. Song vị này cho rằng, về lâu về dài, việc ứng dụng quy trình cải tiến sẽ đem lại hiệu quả nhất định như giúp doanh nghiệp cải thiện công tác quản trị, nâng cao chất lượng hàng hoá và tiết giảm kinh phí phát sinh.

Tuy vậy, rào cản lớn hơn cho sự cách tân của doanh nghiệp, theo ông Linh, chính là cản trở từ tư duy của chủ doanh nghiệp, của người lao động về sự cần thiết của các cách tân. “Rất nhiều người lao động chẳng thể hấp thụ được các nguyên tắc mới. Đây là 1 cái khó mà doanh nghiệp phải đối mặt”, ông Linh khẳng định.

Tương tự, ông Quang cũng cho rằng đấy là gặp khó lớn nhất mà doanh nghiệp của ông phải vượt qua để có chỗ đứng trong chuỗi sản xuất của hãng Honda. “Người lao động phải hiểu được từng bước của bộ nguyên tắc, tác động của các bước này đến quá trình hình thành sản phẩm. Người lao động phải ý thức, tuân thủ nghiêm ngặt việc chắc chắn quy trình cho đúng thì mới tạo được chất lượng. Việc cách tân tư duy người lao động và cả 1 bộ máy là gặp khó lớn nhất”, ông Quang bày tỏ.

SDP sẽ hỗ trợ các nhà cung cấp Việt Nam xuyên suốt chuỗi giá trị trong các ngành mục tiêu. Chương trình giúp các nhà cung cấp trong nước cải thiện hiệu quả làm việc để có thể cung cấp đề nghị của các doanh nghiệp đa quốc gia (MNE) về chất lượng, kinh phí, và giao hàng, cũng như các đề nghị khác. Khi đã cung cấp các đề nghị này, nhà cung cấp sẽ được kết nối có các MNE để tiếp cận thời cơ cung ứng sản phẩm.

Samsung giúp DN công nghiệp hỗ trợ tham dự sâu vào chuỗi giá trị

Bạn đang xem chuyên mục Kinh Te VI Mo Dau Tu ở CTT.EDU.VN

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: