Viện trưởng Viện Mekong: Thuế tài sản sẽ đánh vào tầng lớp trung lưu nhiều hơn là tầng lớp giàu

Tính toán từ Viện tìm hiểu Phát triển Mekong dựa trên khảo sát mức sống hộ gia đình năm 2016 cho biết sẽ có 30% hộ gia đình Việt Nam phải chịu thuế t

Đến năm 2020, tỉnh Hà Nam phải tự cân đối được ngân sách
Sẽ giảm một nửa lệ phí đăng ký doanh nghiệp
Sau đề xuất tăng VAT lên 12%, Bộ Tài chính đề nghị giảm một loạt phí, có loại giảm trên 80%

Tính toán từ Viện tìm hiểu Phát triển Mekong dựa trên khảo sát mức sống hộ gia đình năm 2016 cho biết sẽ có 30% hộ gia đình Việt Nam phải chịu thuế tài sản, chủ yếu rơi vào người thành phố, nếu Dự thảo Luật Thuế tài sản của Bộ Tài chính trở thành hiện thực.

Dự thảo Luật Thuế tài sản của Bộ Tài chính mới đã gây rất nhiều tranh cãi khi đề xuất áp mức thuế suất 0,4% đối có nhà có phần giá trị vượt 700 triệu đồng. Báo Trí Thức Trẻ đã có cuộc thảo luận có TS. Phùng Đức Tùng, Viện trưởng Viện tìm hiểu Phát triển Mekong về vấn đề này.

Ông phân tách như thế nào về tác động của Thuế tài sản vừa được Bộ Tài chính trình ra?

Trước hết, về mặt tích cực, Thuế tài sản, như đề xuất của Bộ Tài chính đưa ra nhằm mục đích đánh vào tầng lớp có mức lương cao trong xã hội. Như vậy, nếu được thực thi tốt, thuế này phần nào là công cụ phân bổ lại lương giữa 1 số tầng lớp dân cư, góp phần làm giảm bất bình đẳng trong xã hội đang ngày 1 tăng lên. Bên cạnh đó, thu thuế tài sản sẽ giúp ngân sách Nhà nước tăng nguồn thu. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là thuế này phải thực hiện như thế nào để đạt được mục tiêu.

Điểm lớn nhất mà đa số dư luận trong xã hội giai đoạn này không đồng tình là Dự thảo Luật Thuế tài sản của Bộ Tài chính là chưa đưa ra được lý giải thuyết phục là vì lý do gì lấy 700 triệu đồng là ngưỡng đánh thuế mà không phải con số khác. Người đóng thuế cần có 1 lý giải khoa học, thuyết phục.

Tính toán gần đó của Viện Mekong, sử dụng số liệu Khảo sát mức sống hộ gia đình năm 2016 do Tổng cục Thống kê thực hiện, cho thấy 30% hộ gia đình sẽ nằm trong diện đóng thuế này, chủ yếu rơi vào 1 số hộ thành phố (60%). Mức đóng trung bình 1 hộ gia đình trong diện chịu thuế là 3,9 triệu đồng/năm, chiếm dao động 2% tổng lương của hộ (1 khoản đóng rất lớn đối có 1 số hộ chịu thuế, bằng 1 nửa 1 số khoản chi cho giáo dục hoặc y tế của hộ).

Viện trưởng Viện Mekong: Thuế tài sản sẽ đánh vào tầng lớp trung lưu nhiều hơn là tầng lớp giàu - Ảnh 1.

Mặt khác, bình thường ở 1 số nước, khi người mua nhà vay ngân hàng để chi trả thì trọn vẹn 1 số kinh phí liên quan đến khoản vay đều được khấu trừ khỏi thuế lương cá nhân để tránh đánh thuế trùng. Ở Việt Nam giai đoạn này, đa số 1 số hộ khi xây nhà (khu vực nông thôn), hộ mua nhà và căn hộ chung cư (khu vực thành phố) đều đi vay (cả người thân và ngân hàng), đôi khi đến 70% (theo 1 số chính sách bán hàng phổ biến được 1 số chủ đầu tư ứng dụng giai đoạn này) thì việc áp thuế như đề xuất vô tình sẽ khiến người xây/ mua nhà phải đóng 1 khoản thuế cho phần giai đoạn này không phải tài sản của họ (đánh thuế vào phần giá trị nhà đang là khoản vay ngân hàng). Như vậy là không đúng.

Ngoài ra giai đoạn này, loại hình condotel cũng được rất nhiều hộ gia đình đầu tư và việc ứng dụng thuế tài sản trên 1 số căn hộ chung cư, ngôi nhà của mô hình này cũng không hợp lý vì trọn vẹn nguồn thu được từ mô hình này thì chủ đầu tư đã đóng đủ 1 số loại thuế trước khi chia sẻ lợi nhuận cho hộ. Vậy là thuế chồng thuế.

Như vậy đề xuất đánh thuế tài sản như giai đoạn này, nhiều hộ gia đình không thuộc tầng lớp có lương cao nhưng vẫn phải đóng thuế tài sản. Kết quả là Thuế này không hoàn toàn đánh vào đúng đối tượng. Đặc biệt, tầng lớp trung lưu sẽ chịu thuế nhiều hơn tầng lớp giàu.

Ông vừa nhắc đến tầng lớp trung lưu phải chịu thuế nhiều hơn tầng lớp giàu. Đây có phải là đối tượng chịu tác động nhiều nhất trong Dự thảo Thuế lần này?

Đúng vậy. Tầng lớp trung lưu, đặc trưng là nhóm mới tham dự vào tầng lớp trung lưu sẽ chịu ảnh hưởng nhiều nhất vì họ thuộc tầng lớp dân số trẻ ở thành phố, đa số đang sống trong các khu thành phố mới ở 1 số thành phố lớn ở trong 1 số căn hộ chung cư có mức giá thường từ 1,5 tỷ đồng trở lên.

Những người giàu có thể sẽ chịu ít thuế hơn vì họ có nhiều nhà và tài sản nên họ có thể “lách” luật này bằng 1 sốh lập doanh nghiệp, biến các ngôi nhà, căn hộ chung cư họ có thành tài sản doanh nghiệp.

Trung lưu được xem là tầng lớp cốt lõi thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế trong tương lai, vậy luật thuế này dường như sẽ kìm hãm sự phát triển kinh tế nhìn chung?

Đúng vậy. Nếu ứng dụng theo 1 sốh tính giai đoạn này của Bộ Tài chính, đa số tầng lớp trung lưu bị ảnh hưởng, họ cũng là đối tượng ảnh hưởng lớn nhất khiến số lượng người gia nhập vào tầng lớp này giảm đi, đồng thời, giảm động lực phát triển của tầng lớp này.

Viện trưởng Viện Mekong: Thuế tài sản sẽ đánh vào tầng lớp trung lưu nhiều hơn là tầng lớp giàu - Ảnh 2.

Trong khi đó, Việt Nam cần nuôi dưỡng tầng lớp trung lưu vì họ đóng vai trò quan trọng trong mô hình tăng trưởng bền vững và dựa vào tiêu dùng trong nước thay vì dựa vào xuất khẩu như giai đoạn này.

Thuế và phí có thể sẽ tạo gánh nặng rất lớn cho 1 số tầng lớp dân cư dẫn đến nguy cơ di cư sang 1 quốc gia khác mà ở đó thuế không phải là gánh nặng và dịch vụ an sinh xã hội tốt hơn nhiều.

Có vẻ như việc đánh thuế này đang đi ngược có các mục đích ban đầu của nó, trong đó có việc tăng lên nguồn thu?

Ngân sách theo tôi có thể tạm thời tăng trong trung hạn nhưng về lâu về dài nguồn thu ngân sách sẽ càng ngày càng giảm vì người dân sẽ không có động lực để làm việc và tăng lương cũng như tài sản.

Viện trưởng Viện Mekong: Thuế tài sản sẽ đánh vào tầng lớp trung lưu nhiều hơn là tầng lớp giàu - Ảnh 3.

Có thể hiểu rằng Bộ Tài chính đang gặp nhiều sức ép về việc tăng ngân sách tuy nhiên, dường như gốc rễ ở đó là vấn đề chi ngân sách chưa hiệu quả?

Có hai điểm ở đó. Vấn đề chi không hiệu quả là rất rõ ràng rồi. Việc cắt giảm chi tiêu là cần thiết, đặc trưng là chi không ngừng nghỉ. Thu ngân sách thực ra năm nào cũng tăng nhưng không lại không đủ bù cho sự tăng lên bất hợp lý của phần chi ngân sách. Do vậy, việc rà soát, phân tách lại 1 số khoản chi ngân sách là rất cấp thiết để chắc chắn được chi tiêu ngân sách hiệu quả hơn và giảm lãng phí.

Thuế tài sản, như tôi đã nói, bên cạnh việc tính toán lại thuế suất, cần phải nêu rõ mục đích và việc sử dụng phần thu từ thuế này cho mục đích gì. Nếu vì mục đích phân bổ lại lương thì 1 số khoản thu này sẽ phải dành cho việc chi tiêu vào 1 số chương trình phát triển 1 số vùng nghèo, nâng cao chất lượng dịch vụ công như y tế, giáo dục thì người đóng thuế sẽ sẵn lòng đóng thuế hơn nhiều so có việc sử dụng nó cho mục đích chi không ngừng nghỉ.

Cuối cộng, ở góc độ cá nhân, ông ủng hộ hay không ủng hộ thu thuế tài sản?

Tôi ủng hộ việc thu thuế này. Nguyên nhân thuế tài sản khá minh bạch, tránh việc trốn tránh nghĩa vụ thuế. Đồng thời, như tôi đã nói nhiều lần ở trên, nó giúp bán lại lương, hạn chế việc bất bình đẳng trong xã hội.

Chủ trương là đúng, nhưng đánh thuế như thế nào, đánh vào đối tượng nào, sử dụng tiền thuế vào mục đích gì… cần phải làm rõ. Còn Dự thảo Luật giai đoạn này chưa làm được điều đây.

Cảm ơn ông!

Ngân sách sẽ được bổ sung bao nhiêu tiền nếu vô số sắc thuế gây “sốc” của Bộ Tài chính được thực thi?

Bạn đang xem chuyên mục Kinh Te VI Mo Dau Tu ở CTT.EDU.VN

Bạn nên click xem thêm tài liệu của trang nàyhttps://giakhanhland.vn/kien-thuc/

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: 0